สรุปข่าวสั้น
ตลาดโซลาร์ไทยมีแบรนด์และผู้ผลิตที่เกี่ยวข้องกับจีนจำนวนมาก ไม่ใช่เรื่องแปลก เพราะจีนเป็นศูนย์กลาง supply chain โซลาร์โลก ตั้งแต่วัตถุดิบ upstream ไปจนถึงแผงสำเร็จรูป ขณะเดียวกันไทยก็เป็นหนึ่งในฐานผลิตสำคัญของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ทั้งเพื่อใช้ในประเทศและเพื่อส่งออก
ข้อมูล DEDE ระบุว่าในปี 2023 ไทยผลิต solar cells ประมาณ 5,255 MW และผลิตแผงประมาณ 11,600 MW โดยผู้ผลิตแผงในไทยมีทั้งนักลงทุนไทย นักลงทุนต่างชาติ และ joint venture โดยเฉพาะนักลงทุนจากจีน รายชื่อที่ปรากฏในตารางของ DEDE เช่น Canadian Solar Manufacturing (Thailand) ที่มีนักลงทุนจากสิงคโปร์/จีน และ Talesun Technology (Thailand) ที่ระบุ main investor เป็นจีน
ทำไมแบรนด์จีนถึงเข้ามาเยอะ
เหตุผลหลักคือจีนมีขนาดการผลิตใหญ่มาก ทำให้ต้นทุนต่อวัตต์ต่ำและมีเทคโนโลยีแผงหลายระดับ ตั้งแต่ PERC, TOPCon ไปจนถึง bifacial modules อีกทั้งผู้ผลิตจีนรายใหญ่จำนวนหนึ่งย้ายหรือขยายกำลังการผลิตไปเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เพื่อลดความเสี่ยงด้านภาษีและเข้าใกล้ตลาดส่งออก
รายงาน Rhodium Group ระบุว่าจีนครองสัดส่วนการผลิต solar cell โลกประมาณ 90% และถือ upstream inputs อย่าง wafer/polysilicon ในสัดส่วนสูงมาก นี่ทำให้ตลาดทั่วโลก รวมถึงไทย เห็นสินค้าและแบรนด์จีนจำนวนมาก ทั้งแบรนด์ระดับโลกและแบรนด์รองที่เข้ามาแข่งขันราคา
ประเด็นร้อน: สหรัฐฯ กดดันสินค้าจากไทยที่โยงจีน
ข่าวใหญ่ของฝั่งอุตสาหกรรมคือมาตรการ anti-dumping และ countervailing duties ของสหรัฐฯ ต่อแผง/ชิ้นส่วนโซลาร์จากไทยและประเทศอาเซียนบางประเทศ รายงาน SCB EIC ระบุว่า final combined AD/CVD rates สำหรับไทยอยู่ในช่วง 375.19% ถึง 972.23% และคาดว่าการส่งออกแผง/ชิ้นส่วนโซลาร์จากไทยไปสหรัฐฯ อาจหดตัวใกล้ศูนย์ภายในปี 2026 หากมาตรการเดินหน้าต่อ
สำหรับผู้ซื้อในไทย ข่าวภาษีสหรัฐฯ ไม่ได้แปลว่าแผงจีน “ไม่ดี” แต่แปลว่าห่วงโซ่อุปทานกำลังเปลี่ยนเร็ว ผู้ผลิตบางรายอาจปรับตลาดส่งออก ปรับราคา หรือปรับช่องทางจำหน่าย ผู้ซื้อจึงควรดูความมั่นคงของตัวแทนในไทยและเงื่อนไข warranty ให้ชัดกว่าเดิม
แบรนด์ที่คนไทยเจอบ่อย
ในตลาดไทยมักพบชื่อแบรนด์จีน/จีนเชื่อมโยง supply chain เช่น JinkoSolar, LONGi, JA Solar, Trina Solar, Tongwei/TW Solar, Talesun, Risen และแบรนด์อินเวอร์เตอร์จีนอย่าง Huawei, Growatt, Deye, Solis ทั้งนี้แต่ละแบรนด์มีหลายรุ่น หลายโรงงาน และหลายช่องทางนำเข้า คุณภาพจึงต้องดูเป็นรุ่น ไม่ใช่ดูแค่ประเทศต้นทาง
| กลุ่ม | ตัวอย่างชื่อที่เจอบ่อย | สิ่งที่ควรตรวจ |
|---|---|---|
| แผงโซลาร์ Tier ใหญ่ | Jinko, LONGi, JA Solar, Trina | datasheet รุ่นจริง, serial, warranty จากตัวแทน |
| ผู้ผลิตจีนที่ขยายตลาด | Tongwei/TW Solar, Talesun, Risen | ประวัติในไทย, เอกสารรับประกัน, มาตรฐาน IEC |
| อินเวอร์เตอร์/ไฮบริด | Huawei, Growatt, Deye, Solis | การรับรองกับการไฟฟ้า, service center, firmware |
ผู้ซื้อบ้านควรถามผู้ติดตั้งอย่างไร
- แผงรุ่นนี้ผลิตที่ประเทศไหน และมีเอกสาร serial ตรวจสอบได้หรือไม่
- รับประกันจากใคร: ผู้ผลิต, ผู้นำเข้า, หรือบริษัทติดตั้ง
- ถ้าบริษัทติดตั้งปิดกิจการ จะเคลม warranty ผ่านช่องทางไหน
- อินเวอร์เตอร์รุ่นนี้อยู่ในรายการที่การไฟฟ้ายอมรับสำหรับการต่อกริดหรือไม่
- ราคาแพ็กเกจรวมอุปกรณ์ป้องกัน DC/AC, grounding, surge protection และเอกสารต่อระบบครบหรือไม่
มุมมอง SolarScan
การมีแบรนด์จีนจำนวนมากทำให้คนไทยได้ราคาต่อวัตต์ถูกลงและมีตัวเลือกเยอะขึ้น แต่ตลาดที่แข่งราคาแรงก็ทำให้เกิดความเสี่ยงเรื่องสินค้ารุ่นต่ำกว่า, ช่องทางนำเข้าไม่ชัด, และเงื่อนไขรับประกันที่อาจตามยาก สิ่งที่ควรเลือกจึงไม่ใช่ “จีนหรือไม่จีน” แต่คือเลือกแบรนด์/รุ่นที่มีเอกสารครบ มีตัวแทนไทยจริง และติดตั้งโดยทีมที่รับผิดชอบงานไฟฟ้าได้มาตรฐาน
คำแนะนำ: ถ้ากำลังเทียบใบเสนอราคา ให้เปิดบทความ ค่าใช้จ่ายแฝงก่อนติด Solar Rooftop และใช้ เครื่องคำนวณ SolarScan เพื่อดูขนาดระบบคร่าว ๆ ก่อนตัดสินใจ
แหล่งอ้างอิง (อ่านต้นฉบับ / อัปเดต)
- DEDE PV Status — Solar Panel Production in Thailand
- SCB EIC — U.S. imposes tariffs on Thai solar cells/panels (PDF)
- Rhodium Group — Solar Manufacturing in Asia at a Crossroads
- Eco-Business — Southeast Asia's China-backed solar boom
- Forbes Thailand — Tongwei Solar เปิดตัวในไทย
ข้อมูลเพื่อการศึกษา — อัตราค่าไฟ ระเบียบการต่อระบบ และมาตรการภาษีอาจเปลี่ยน โปรดตรวจสอบกับหน่วยงานและผู้ให้บริการล่าสุด
